Autochrom – triumf koloru.
W 110 rocznicę wynalazku fotografii barwnej

Czynne w terminie: 01.07.2017 - 24.09.2017

Miejsce
Oddział Sztuki Nowoczesnej (Pałac Opatów)
Cystersów 18, Gdańsk

    Wizyta

    Jakkolwiek współcześnie fotografia stała się medium powszechnie stosowanym, to historia fotografii, w tym fotografii barwnej nie jest szeroko znana. Wystawa organizowana w Muzeum Narodowym w Gdańsku przybliży publiczności istotę autochromu, jego magiczną atmosferę i przydatność barwnego medium dla dokumentacji rzeczywistości sprzed ponad 100 lat. Ta oryginalna technika, praprzodek fotografii cyfrowej jako pierwsza fotografia barwna na szklanych płytkach została opatentowana w 1903 roku, przez Braci Lumière. Auguste i Louis Lumière znani głównie z równie rewolucyjnego wynalazku jakim był kinematograf, skomercjalizowali wynalazek w 1907, rozpoczynając produkcję płyt szklanych ze specjalną barwioną skrobiową emulsją, które służyły utrwaleniu kolorowego świata. Z ich epokowego wynalazku korzystali z entuzjazmem fotografowie zawodowi jak i amatorzy aż do lat trzydziestych XX w i popularyzacji technologii fotografii na filmie celuloidowym przez firmę Kodak.

    Wystawa jest premierową w Polsce ekspozycją francuskiej unikalnej kolekcji, prezentowanej w 2013 roku w ramach programu Marsylia Europejska Stolica Kultury. Eksponowane autochromy pochodzą ze zbiorów prywatnych Soizic Audouard i Elisabeth Nora, ale także z kolekcji spadkobierców braci Lumière i innych prywatnych i publicznych zbiorów europejskich. Oprócz wielu anonimowych prac na wystawie pokazane zostaną autochromy zrealizowane przez słynnych fotografów takich jak Alfred Stieglitz, August i Louis Lumière, Leon Gimpel, Paul Haviland, Heinrich Kühn, Jules Gervais –Courtellemont.

    Polskiego kontekstu doda wystawie multimedialna prezentacja rodzimych twórców autochromu Tadeusza Rzący (1868-1928) ze zbiorów Muzeum Historii Fotografii w Krakowie, oraz Stanisława Krygowskiego (1868 – 1944) ze zbiorów Centralnego Ośrodka Turystyki Górskiej PTTK w Krakowie. Obaj twórcy nie zostali dotąd docenieni w pełni a jako polscy pionierzy techniki autochromowej zarejestrowali barwne fotografie Tatr i polskiej wsi.

    Autochrom zrewolucjonizował fotografię, choć stylistycznie nawiązywał do gustu epoki  impresjonizmu i piktorializmu. Choć uważano go za łatwy sposób odtworzenia rzeczywistości, to dla amatorów stał się okazją do tworzenia archiwów podróży, dokumentowania własnej rodziny, piękna natury ale i wydarzeń politycznych. Tematyka ponad 100 prac na wystawie w Muzeum Narodowym w Gdańsku obejmuje głównie pejzaż nadmorski, górski, miejski, portret pojedynczy i zbiorowy oraz martwe natury. Na pojedynczych autochromach obejrzymy także przykłady fotografii z zakresu medycyny czy biologii. Oprócz autochromów oryginalnych zaprezentowane zostaną także podświetlane powiększenia fotografii jak i szereg sprzętów do jej oglądania w tym stereoskopów, diaskopów z kolekcji Soizic Audouard i Elisabeth Nora. 

    Z okazji wystawy został wydany katalog będący rzadką w Polsce publikacją poświęconą zagadnieniu fotografii autochromowej z tekstami m.in. najwybitniejszych znawców tematu we Francji: prof. Nathalie Boulouch (Uniwersytet 2 Rennes) i prof. Bertranda Lavedrine (Muzeum Historii Naturalnej w Paryżu) oraz Marty Miskowiec(Muzeum Historii Fotografii w Krakowie). 

    Wystawie towarzyszy bogaty program edukacyjny upowszechniający wiedzę na temat historii fotografii i kinematografii pod patronatem Akcja Anima, w ramach którego zapraszamy na:

    • pokaz filmu dotyczącego Alberta Kahna pod tytułem Archiwum Planety, dokument, prod. BBC, dystrybucja M2Films (13.07.2017, godz. 18.00-19.00)
    • wykład Dominiki Sulińskiej z Muzeum Zamkowego w Pszczynie wykład Dominiki Sulińskiej pt.: I stał się kolor...Europejscy pionierzy fotografii barwnej: Harald Renbjoer, Jan Szczepanik i Tadeusz Rząca (20.07.2017, godz. 18.00)
    • praktyczne warsztaty analogowej fotografii kolorowej – Justyna Wasiniewska z Autorskiej Pracowni Fotograficznej w Gdańsku i Maja Bieńkowska (10.08.2017, w godz. 11.00-15.00)
    • warsztaty fotografii otworkowej dla niewtajemniczonych – prowadzenie Maja Bieńkowska (09.09.2017 w godz. 12.00-15.00
    • warsztaty budowania okularów stereoskopowych i camera obscura – prowadzenie Maja Bieńkowska (24.08.2017 w godz. 12.00-15.00)
    • Pokaz i promocja filmu dokumentalnego pt.:  Bracia Lumière w reż. Thierry Fremaux, czarno-biały, 2017, 90min, dystrybuowanego w Polsce przez KINO ŚWIAT, partnera wystawy.
    • Wykład dr Witolda Kanickiego (UA w Poznaniu) pt.: Kolorowa historia fotografii. (14.09.2017 w godz.18.00-19.00)
    • finisaż wystawy z oprowadzaniem kuratorskim i rozmową na temat tworzenia kolekcji sztuki fotograficznej z Audouard Soizic i Elisabeth Nora w Gdańsku, pod patronatem Fotografii Kolekcjonerskiej (24.09.2017) 

    Zachęcamy do zapoznania się ze szczegółowym programem wydarzeń towarzyszących wystawie.

    Kuratorki: Soizic Audouard, Elizabeth Nora, Małgorzata Taraszkiewicz-Zwolicka
    Współpraca: Maja Bieńkowska
    Koordynacja projektu i współpraca merytoryczna: Klaudia Podsiadło

    Muzeum Narodowe w Gdańsku / Oddział Sztuki Nowoczesnej (Pałac Opatów)
    ul. Cystersów 18, 80-330 Gdańsk
    tel.+48 58 552 12 71 w. 124
    e-mail: kurator.oliwa@mng.gda.pl, m.zwolicka@mng.gda.pl, m.bienkowska@mng.gda.pl
    http://www.facebook.com/MuzeumNarodoweGdansk
    https://www.facebook.com/OddzialSztukiNowoczesnejMng/